Studenten vinden geen betaalbaar kot meer: Vlaamse Vereniging van Studenten (VVS) vraagt dringend structureel beleid
Studenten vinden steeds moeilijker een betaalbare, degelijke kamer in Vlaanderen en Brussel. De Vlaamse Vereniging van Studenten (VVS) trekt aan de alarmbel in een nieuw standpunt over studentenhuisvesting en vraagt naar meer aanbod, betaalbare prijzen en een beleid dat afgestemd is en eindelijk verantwoordelijkheid neemt.
Contactpersoon voor dit standpunt: Nele Van Hoyweghen, bestuurder VVS
Bereikbaar via +32 486 88 35 39 of via sociaal@vvs.ac.
Kotencrisis treft bijna de helft van de studenten
België telde in het academiejaar 2023-2024 ruim 516.000 studenten in het hoger onderwijs. Ongeveer 45% van hen woont op kot. Dat is niet omdat studenten niet op kot willen, integendeel. Volgens het recent gepubliceerde Kotkompas 2025 is er sprake van zowel een kwalitatief als kwantitatief tekort aan studentenhuisvesting. De beperkte beschikbaarheid duwt de prijzen op.
De gemiddelde kotprijs in Vlaanderen bedraagt vandaag 510 euro, in Brussel zelfs 550 euro, exclusief extra kosten die vaak rond de 100 euro per maand liggen. Een enquête van VVS bevestigt dit beeld: 55% van de Nederlandstalige kotstudenten betaalt minder dan 500 euro, terwijl bij buitenlandse studenten het meest voorkomende bedrag meer dan 650 euro bedraagt.
Prijs is bovendien hét doorslaggevende criterium in de zoektocht naar een kot. In de VVS-enquête gaf 95,3% van de Nederlandstalige en 85,5% van de internationale studenten aan dat prijs de belangrijkste factor is. Niet-kotstudenten bevestigen dat beeld: 8 op de 10 Nederlandstalige studenten zeggen dat ze om financiële redenen geen kot nemen. Bij anderstaligen zegt de helft hetzelfde, terwijl zij daarnaast ook aangeven dat ze simpelweg geen kot konden vinden.
De kotzoektocht is voor veel studenten ook een bron van stress: 54% van de Nederlandstalige studenten noemt de zoektocht moeilijk tot zeer moeilijk; bij buitenlandse studenten loopt dat op tot 65%.
VVS stelt concrete maatregelen voor: meer betaalbare koten en duidelijke verantwoordelijkheid
VVS stelt een reeks maatregelen voor die het probleem structureel moeten aanpakken. De nadruk ligt op het uitbreiden van het aanbod, verlagen van de prijzen en het stroomlijnen van het beleid. Enkele kernpunten:
- Minstens 80% basiskamers bij grootschalige nieuwbouwprojecten.
- Onderzoek naar het invoeren van een maximale kotprijs.
- Een langetermijnstrategie en vast beleidskader, onder meer via het ombouwen van leegstaande gebouwen en het fiscaal aantrekkelijk maken van renovaties.
- Het verlaten van de kotenstop, en het versoepelen van onderverhuur regelingen binnen een helder juridisch kader.
- Betere samenwerking tussen Vlaamse en Brusselse overheden, en afstemming tussen de verschillende Vlaamse ministeries.
Kwaliteit, toegankelijkheid en gelijke kansen
Naast het aanbod en de betaalbaarheid, vraagt VVS ook aandacht voor kwaliteit en inclusie. Dat betekent onder meer:
- Verankering van studentvriendelijkheid als criterium binnen het kotlabel.
- Verdere uitbreiding van het Vlaamse kotlabel.
- Invoering van een streng Brussels kotlabel.
- Toegankelijkheidslabels voor rolstoelvriendelijke koten.
- Aanpak van discriminatie via praktijktesten, klachtenmogelijkheden en sensibilisering.
VVS vraagt ook betere communicatie en inspraak
Om studenten beter te ondersteunen bij hun zoektocht vraagt VVS onder andere:
- Het structureel betrekken van studenten bij beleidsbeslissingen in hun stad.
- Een ‘single point of contact’ – een officiële, duidelijke overheidssite voor kotinformatie.
- Juridische bijstand voor studenten die met problemen kampen.
- Campagnes rond domiciliëring en de gevolgen ervan.
- Aandacht voor studentenhuisvesting in de overgang van secundair naar hoger onderwijs.
Lees alles over het standpunt op de standpuntpagina!
Wat is VVS?
De Vlaamse Vereniging van Studenten (VVS), behartigt de belangen van elke student die studeert aan een hogeschool of universiteit van de Vlaamse Gemeenschap. VVS strijdt bij de overheid en de hogeronderwijsinstellingen voor een kwaliteitsvol, maar ook toegankelijk hoger onderwijs voor elke (toekomstige) student zonder onderscheid. Ieder jaar verkiest VVS een nieuw bestuur om deze taak in de praktijk op te nemen. Zij worden verkozen door de studentenraden en hebben zo draagvlak binnen alle hogeronderwijsinstellingen in de Vlaamse Gemeenschap.